کد خبر: ۱۵۸۱۶۷
تاریخ انتشار: ۱۰ دی ۱۳۹۱ - ۱۳:۱۲
عزت‌الله يوسفيان ملا*
در اقتصاد هر كشوري كنترل نقدينگي و ديگر شاخص‌ها نياز به يك برنامه مدون و دقيق دارد. برنامه‌اي كه بتواند به طور دقيق و پيش‌بيني شده اقتصاد را از طريق نقدينگي كه به نوعي عامل حركت هر اقتصادي است راهبري كند. با توجه به همين ديدگاه مي‌توان آسيب‌هاي نقدينگي موجود در اقتصاد كشور را برآورد كرد و نتايج نقدينگي افسارگسيخته جاري در اقتصاد كشور را موشكافي كرد. اگر دقت كنيم مي‌بينيم كه در سال‌هاي گذشته ما هيچ برنامه مناسب و دقيقي براي كنترل نقدينگي در مسير درست آن نداشته‌ايم. قطعا نقدينگي اگر در مسير درستي قرار بگيرد و فرمان آن دست نخبگان باشد مي‌تواند موجب شكوفايي اقتصاد شود. حال كه ما با وجود اين نقدينگي عظيم در كشور هيچ ثمره‌ و رشدي در اقتصاد نمي‌بينيم مشخص است كه برنامه‌اي براي كنترل و راهبري نقدينگي نداشته‌ايم و چه بسا فرمان كنترل غول نقدينگي را در دستاني اشتباه گذاشته‌ايم.
 
در تمام كشورها براي كنترل نقدينگي يك برنامه اصلي و يك پيش‌برنامه وجود دارد. براي مثال گزاره‌هايي نظير سود بانكي يا اوراق مشاركت از پيش‌برنامه‌هاي دولت‌ها براي كنترل نقدينگي‌است. اتفاقا دولت‌ها براي اين دو پيش‌برنامه به شدت نقشه‌ريزي دارند و با توجه به وضعيت اقتصاد كشورهاي خود آن را هدايت مي‌كنند.
 
با اين وجود طي سال‌هاي گذشته ما در سودهاي بانكي و يا اوراق مشاركت نه تنها برنامه‌اي نداشته‌ايم بلكه بيشتر از روي احساس يا حتي لجبازي عمل كرده‌ايم. نمونه اين موضوع را مي‌توان در سودهاي بانكي و پافشاري بر عدم تغيير سودهاي بانكي جست‌وجو كرد. زماني كه ارزش پول ملي ما در حال كاهشی بود و سودهاي بانكي در حقيقت منفي شده بودند ما بر ثابت ماندن آنها پافشاري كرديم. بنابراين مردمي كه سپرده‌هايي نزد بانك‌ها داشتند به خروج پول خود از بانك‌ها اقدام كردند. لازم به ذكر است كه پول‌هاي سپرده شده نزد بانك‌ها بخش عظيمي از نقدينگي كشور را در بر داشتند. بنابراين جاري شدن اين پول‌ها در اقتصاد كشور به بزرگ شدن غول نقدينگي كمك كرد و به نوعي اين بي‌برنامگي غذايي براي رشد غول نقدينگي آسيب‌رسان در كشور شد. در زمينه اوراق مشاركت هم دقيقا چنين راهبردي را در پيش گرفتيم. اوراق مشاركت در تمام كشورها از برنامه و محاسبات بسيار دقيق و پيچيده‌اي تبعيت مي‌كند. در كشور ما اما هيچ نظارت و توجهي به اوراق مشاركت نمي‌شد و همين موضوع به رشد نقدينگي زيان‌آفرين كمك كرد و راه ما را از مسير درست منحرف كرد. در اين ميان بايد به نكته ديگري هم توجه كنيم و آن هم تعلل و اختلالات مديريتي بانك مركزي در دو سال پيش است. تقريبا از دو سال پيش همگي مي‌دانستند كه رئيس‌پيشين بانك مركزي رفتني‌‌است و فرد جديدي بايد جايگزين او بشود.

اين تعلل و تغييرات طولاني‌مدت مديريتي به بي‌نظمي در نظام بانكي ما انجاميد. مشاهده كرديم كه در آن مدت بانك‌ها از اين ضعف مديريتي استفاده كردند و دست به چاپ تراول چك‌هايي زدند كه هيچ‌ پشتوانه‌اي نداشت و تنها يك نقدينگي سنگين براي كشور دست‌وپا مي‌كرد. در نهايت طي دو سال گذشته عوامل ديگري هم وجود داشته‌اند كه موجب حجيم‌تر شدن ميزان نقدينگي در كشور شده‌‌اند. يكي از اين عوامل قانون هدفمندي يارانه‌ها بود كه پيش‌بيني تورم‌زا و نقدينگي‌آفرين بودن اين قانون حتي قبل از اجرا شده بود و ما مي‌دانستيم كه يكي از معضلات اين قانون افزدون به حجم نقدينگي در كشور است. به هر روي اما اين عوامل دست به دست هم دادند كه اكنون ما با يك نقدينگي حجيم‌شده خطرساز در اقتصاد روبه‌رو باشيم.
برای دریافت جدیدترین بسته اخبار روز اینجا کلیک کنید
نام:
ایمیل:
* نظر:
چند رسانه ای صفحه خبر
آخرین اخبار
پر بیینده ترین عناوین