آقای وزیر، سری به بازار بزنید لطفا!

شفاف: «دلار ۱۰ هزار تومان هم بشود تاثیری بر اقتصاد ندارد.» این تازه‌ترین اظهار نظر وزیر اقتصاد درباره بازار ارز است. اظهار نظری که نه تنها اقتصادی‌ها را به تعجب واداشته است بلکه لبخند را بر لب عامی‌ترین مردم کشور نشانده چرا که حتی اگر برای خرید لبنیات هم به سوپرمارکت سرخیابان مراجعه شود، تاثیر بازار ارز بر اقتصاد کشور احساس می‌شود و نیازی نیست حتما کار‌شناس اقتصادی بود!

حالا بعد از آن همه التهاب در بازار و نوسانات لحظه‌ای نرخ ارز و بعد از آن همه حرف و حدیث و تشکیل جلسات مختلف با بهارستان نشین‌ها، شمس‌الدین حسینی در پاسخ به این سوال که اگر قیمت دلار در بازار آزاد به ۱۰ هزار تومان برسد، آیا تاثیری در اقتصاد کشور خواهد داشت؟ گفته است: «با سیستمی که ما راه اندازی کرده‌ایم، نه! تاثیری ندارد. امروز ارز یک وسیله مبادله است و اگر کسی بخواهد مبادله قانونی و مشروع انجام بدهد، ما دلار هزار و ۲۲۶ تومانی به او می‌دهیم، ولی شاید کسی بخواهد خودش روی دلار قیمت بگذارد.» و به همین سادگی با یک جمله آقای وزیر مشکل التهابات ارز را حل شده دانست!


این در حالی است که هنوز دلار ۱۸۰۰ تومانی در فردوسی و چهارراه استانبول جولان می‌دهد و هنوز صدای دلالان در خیابان‌ها به گوش می‌رسد که ارز و سکه به دست، مشغول سود جویی هستند.

حتی اعلام ارز تک نرخی نیز هنوز نتوانسته بازار را رام کند و با این وضعیت، دولتی‌ها که با همه وعده و وعید‌ها هنوز موفق به کنترل بازار نشده‌اند، دیگر نیازی برای کنترل بازار حس نمی‌کنند! شاید هم دیگر راهی برای کنترل بازار نمی‌بینند و ترجیح داده‌اند بی‌نیازی اقتصاد کشور به کنترل ارز آزاد را اعلام کنند!

این در حالی است که تاثیرگذاری التهابات دلار بر بازار واقعیت نگران‌کننده دیگری را نمایان کرده است و آن حکمرانی کالاهای قاچاق در بازار است چرا که در شرایطی که دولت اعلام کرده است ارز دولتی برای واردات رسمی ارائه می‌کند و کالاهای وارداتی این افزایش قیمت دلار را درک نمی‌کنند اما در عمل گرانی کالا‌ها در بازارهای مختلف، نشان دهنده این امر است که در کشور ورود بسیاری از کالا‌ها رسمی نیست و این یعنی قاچاق سهم مهمی در بازار کشور ایفا می‌کند.

به عنوان مثال نگاهی به بازار پوشاک و کفش به خوبی نمایانگر وضع موجود است. کافی است سری به بازار رضا، تیراژه، هایپر استار و... تمام فروشگاه‌های اصلی پخش پوشاک خارجی زد تا تفاوت قیمت‌ها از ماه پیش تا کنون و حتی تفاوت قیمت بین اجناس جدید الورود با اجناس قدیمی با‌‌ همان جنس و برند را فهمید و برای این کار نیازی نیست کار‌شناس اقتصادی بود.!

از سوی دیگر، افزایش قیمتی که بعد از ۲۰۰۰ تومانی شدن دلار در اقتصاد کشور و در بازار‌های مسکن، خوراک، پوشاک، لوازم صوتی تصویری و... رخ داد هنوز به حالت اولیه بازنگشته است و تنها در بعضی بازار‌ها نرخ‌ها کمی کاهش داشته که نسبت به قیمت‌های قبل از التهاب ارز ناچیز است.

با این وجود سخنگوی اقتصادی دولت اوضاع فعلی و آینده اقتصاد را مرتبط با دلار نمی‌داند و معلوم نیست اگر اقتصاد کشور با دلار مرتبط نیست چرا این همه تلاش ناموفق! برای کنترل بازار ارز صورت گرفت که هنوز هم ادامه دارد.

در هر حال وزیر اقتصاد علت عملیات پلیسی در بازار ارز در صورت بی‌تاثیری افزایش بهای دلار بر اقتصاد را اینگونه توجیه کرده است: «علتش این است که دلال‌ها کار غیرقانونی انجام می‌دهند و با قانون مواجهه می‌کنند. وقتی کشور قانون دارد، همه باید از آن اطاعت کنند. کجای دنیا و در کدام اقتصاد سالم، افراد در کنار خیابان، ارز خرید و فروش می‌کنند؟ در حال حاضر ما بازار را به این سمت می‌بریم که اگر کسی ارز را غیرقانونی خرید و فروش کند، حتی نتواند از ارزی که در دستش دارد استفاده کند.»

بی‌تردید اگر این سخنان از یک فرد غیر اقتصادی و عامی شنیده می‌شد، شاید چندان جای تعجب نداشت اما اینکه بالا‌ترین مقام اقتصادی کشور وضعیت بازار را اینگونه تحلیل کند، جای بسی تعجب است. شمس الدین حسینی که بعد از ماجرای اختلاس ۳ هزار میلیاردی پای میز استیضاح هم رفت رای مشروط برای ماند گرفت با این اظهارات برنامه‌های اقتصادی دولتی‌ها را زیر سوال می‌برد و معلوم نیست واکنش بهارستان نشین‌ها به اظهارات جدید آقای وزیر چه خواهد بود؟