«لئون پانه تا»، وزیر دفاع آمریکا، اخیراً طی گفتوگویی با روزنامه «واشنگتن پست» اعلام کرده است که اسرائیل برنامه ریزی کرده بین ماههای «آوریل تا ژوئن»، یعنی در بهار آتی به ایران حمله کند. اما به راستی تعیین این تاریخ دقیق چه معنایی دارد؟
تابناک: «لئون پانه تا»، وزیر دفاع آمریکا، اخیراً طی گفتوگویی با روزنامه «واشنگتن پست» اعلام کرد اسرائیل برنامه ریزی کرده بین ماههای «آوریل تا ژوئن»، یعنی در بهار آتی به ایران حمله کند. سخنان پانه تا بازتاب گستردهای در رسانههای جهان پیدا کرد و برداشتهای مختلفی از آن شد؛ اما سوال این است که هدف اصلی وی از بیان این اظهارات چه بوده است؟
هرچند بیشتر رسانهها، به ویژه رسانههای غربی، سخنان اخیر پانه تا را در راستای سیاست اعلامی ایالات متحده مبنی بر تلاش برای بازداشتن رژیم اسرائیل از حمله یک جانبه به ایران ارزیابی کردهاند، اما ظاهرا اهداف دیگری در این میان وجود دارد.
در حقیقت، کاخ سفید از بحرانی نگه داشتن فضا در مورد برنامه هستهای ایران سود میبرد و به این وسیله قصد دارد با جدی نشان دادن خطر حمله رژیم اسرائیل، وسیلهای برای اعمال فشار دیپلماتیک بر ایران بیابند. نشانهای که میتوان در اثبات این مدعا از آن سود جست، تعیین تاریخ دقیق حمله احتمالی رژیم اسرائیل است. دلیلی که «پانه تا» برای اعلام تاریخ مذکور بیان کرده این است که ایهود باراک، وزیر دفاع اسرائیل، تاریخ مذکور را به عنوان دورهای حیاتی ارزیابی کرده که پس از آن ایران به «مرحله مصونیت» خواهد رسید.
اما آنچه باراک در مصاحبهای در نوامبر گذشته اظهار داشت این بود که نمیتواند پیش بینی کند این مرحله چه زمانی فراخواهد رسیداما چرا «پانه تا» دقیقاً سه ماهه دوم سال میلادی جاری را به عنوان تاریخ حمله ذکر کرده است؟ در حقیقت ارتباط آشکاری که میان دوره آوریل تا ژوئن با مثلث آمریکا – اسرائیل – ایران وجود دارد، انقضای دوره تأخیر شش ماههای است که اتحادیه اروپا برای تحریم نفت ایران تعیین کرده است.
به این ترتیب، آمریکا تلاش دارد با قرار دادن تهدید حمله احتمالی نظامی رژیم سرائیل در همین بازه زمانی، یعنی دوره آغاز احتمالی تحریم نفتی ایران از سوی اتحادیه اروپا، ابزارهای خود را برای فشار بر جمهوری اسلامی ایران جهت واداشتن ایران به پذیرفتن خواستههایش در مورد برنامه هستهای افزایش دهد. باید توجه داشت که وزارت دفاع آمریکا، از اعلام خبر تعویق مانور نظامی مشترک با رژیم اسرائیل نیز استفاده مشابهی کرد. پس از لغو این مانور نظامی که بنا بود روز ۱۵ ژانویه برگزار شود، برخی منابع خبری آمریکایی گزارش دادند مقاماتی در وزارت دفاع آمریکا که نخواستهاند نامشان فاش شود، لغو مانور را به درخواست رژیم اسرائیل اسرائیل دانسته و ابراز نگرانی کردهاند که دولت این کشور بخواهد با این کار، از رو شدن دستش جلوگیری کرده و خود را برای حمله به ایران در بهار سال جاری میلادی آماده نگه دارد.
دلیل دیگر در اثبات این ادعا که هدف از سخنان پانه تا فشار بر ایران بوده، این حقیقت است که سخنان مذکور با اظهارات قبلی مقامات آمریکایی در تناقض است. ایالات متحده در پیامی که ماه گذشته به واسطه ژنرال دمپسی به اسرائیل منتقل کرد، این بود که در صورت وارد شدن اسرائیل به جنگ با ایران بدون مشورت با واشنگتن، ایالات متحده به هیچ وجه این کشور را همراهی نخواهد کرد. با این حال در مطلبی که واشنگتن پست به نقل از پانه تا منتشر کرده، بیان شده که ایالات متحده تعهدی ۶۰ ساله به حفظ امنیت اسرائیل دارد و در صورتی که مراکز جمعیتی اسرائیل در معرض خطر باشند، آمریکا خود را متعهد به دفاع از این کشور میداند.
به این ترتیب میتوان نتیجه گرفت سخنان اخیر پانه تا چیزی بیش از تلاش برای بر هم زدن جو روانی علیه ایران نیست و در واقع هنوز قطعیتی در مورد اقدام نظامی علیه ایران چه در اسرائیل و چه در غرب وجود ندارد. آمریکا تلاش دارد تا با واقعی نشان دادن تهدید، جمهوری اسلامی ایران را وادار به پذیرش خواستهای خود نماید. بدون شک آمریکا از تبعات جدی حمله احتمالی علیه ایران آگاه است و با ارزیابی که از توان ایران دارد، حاضر به پذیرش چنین ریسکی نخواهد بود.
این سخنان مقامات آمریکایی و غربی البته یک طرف معادله است و آنان از طرف دیگر معادله یعنی ایران سخن نمیگویند. طرفی که خود به اهمیت، توان و نفوذش اطلاع دارند، اما در همین جنگ روانی طبیعی است که سخنی از آن به میان نیاید، اماگاه عمل بیتردید نکتهها عیان خواهد شد.