کد خبر: ۸۷۶۳۲
تاریخ انتشار: ۰۹ آذر ۱۳۹۰ - ۲۰:۴۶
یکی از مهم‌ترین حوزه‌هایی که در غرب بر روی آن کار می‌شود نقش دین در اجتماع است.
 مهر: عضو هیئت علمی دانشگاه مازندران با تشریح پژوهش «دینداری و بزهکاری جوانان در ۱۰ استان» به رابطه معکوس دینداری و بزهکاری اشاره کرد و گفت: هرچه میزان پیوند دینی و دینداری در ابعاد مختلف بیشتر باشد میزان بزهکاری کاهش می‌یابد.

نشست «دین و بزهکاری جوانان» از مجموعه نشستهای میز اندیشه دفتر برنامه‌ریزی و توسعه پژوهشهای کاربردی معاونت پژوهشی و آموزشی سازمان تبلیغات اسلامی چهارشنبه ۹ آذرماه با سخنرانی دکتر قربانعلی ابراهیمی عضو هیئت علمی دانشگاه مازندران و مجری پژوهش «دینداری و بزهکاری جوانان در ۱۰ استان» در سازمان تبلیغات برگزار شد.

وی با بیان اینکه در این زمینه تحقیقات زیادی در کشورهای غربی انجام گرفته تأکید کرد: یکی از مهم‌ترین حوزه‌هایی که در غرب بر روی آن کار می‌شود نقش دین در اجتماع است نه تنها در حوزه جامعه‌شناسی دینی بلکه در دیگر حوزه‌های معرفتی نیز به دین بسیار توجه کرده‌اند. در غرب با وجود اینکه دین قرار بود در کلیسا محبوس شود. اما وقتی دیدند که دین می‌تواند در جامعه نقش آفرین باشد در مقابل آن قرار نگرفتند بلکه با آن همراه شده و سعی کردند کارکردهای دین در جامعه را تبیین کنند.

بعد مناسکی دینداری جوانان ضعیف‌تر از ابعاد دیگر است

وی در ادامه به ارائه گزارشی از آخرین تحقیقات، وضعیت دینداری جوانان ایران را خوب ارزیابی کرد و افزود: البته صرف دینداری خوب است اما ما در جمهوری اسلامی ایران دنبال نظام سازی مورد تأکید مقام معظم رهبری هستیم که جامعه‌شناسان از آن به «نهادینه سازی» یاد می‌کنند؛ به این معنی که در جامعه اسلامی باید رفتارهای پیش بینی پذیر داشته باشیم و آن الگوهایی که در معارف دینی ما است را در جامعه پیاده کنیم که جوانان ما در آینده به احتمال ۹۰ درصد بر اساس این الگو رفتار خواهند کرد.

عضو هیئت علمی دانشگاه مازندران «پیوند دینی» را یکی از عناصر تعیین کننده تحولات اجتماعی دانست و گفت: اگر این پیوند دینی را تقویت کنیم نقش آفرینی ما بسیار مؤثر خواهد بود.

دکتر ابراهیمی با اشاره به «یافته‌های پیمایشی پیوند دینی و دینداری در ۱۰ استان کشور» تأکید کرد: حدود ۵ هزار نمونه آماری در این تحقیق شرکت کردند و این مطالعه نشان می‌دهد که میزان دینداری جوانان ما خوب است. مقایسه ابعاد مختلف دینداری جوانان نشان می‌دهد با وجود اینکه بعد اعتقادی دینداری جوانان بالا است اما در بعد مناسکی (مثل نماز، روزه و...) این مقدار کم است البته مناسک جمعی کمتر از پایبندی به مناسک فردی است.

مقایسه دینداری افراد مجرد و متأهل و متارکه کننده

وی تأکید کرد: در جامعه باید بعد مناسکی که تجلی رفتار یک مؤمن است را تقویت کنیم همانطور که دورکیم یکی از جامعه‌شناسان غربی تأکید می‌کند که ادیان تا زمانی زنده هستند که شعائر دینی خود را انجام دهند. بعد مناسکی ما متوسط به بالا است و روند رو به رشدی دارد.

وی وضعیت دینداری در تهران را به نسبت دیگر استانهای مورد مطالعه کمتر ارزیابی کرد و گفـت: این مسئله نشان می‌دهد شهرهای بزرگ به دلایل مختلف و فشارهای زندگی ابعاد دینداری ضعیف تری دارند؛ البته عدد ۷۲/۳ از ۵ عدد زیاد است.

این پژوهشگر در مورد وضعیت دینداری در میان جوانان از نظر جنسیت نیز گفت: دینداری دختران بیش از پسران است و افراد متأهل بیش از افراد مجرد و افراد مجرد بیش از افرادی که متارکه کرده‌اند دیندار هستند و این نشان می‌دهد که ما باید در بحث خانواده و تحکیم آن و کاهش میزان طلاق بسیار جدی کار کنیم. تشکیل خانواده و پیوندهای اجتماعی جدید در قالب خانواده می‌تواند به تقویت دینداری در جامعه کمک کند.

وی پیوند دینی جوانان را مثبت توصیف کرد و گفت: فضاهای اجتماعی که عرصه تعاملات اجتماعی انسان‌ها هستند برای تقویت پیوندهای دینی در جامعه مؤثر هستند. بر اساس این یافته معاشرت دینی جامعه ایران متوسط است. ابعادی از دینداری و پیوند دینی که معطوف به رفتار است به نسبت دیگر ابعاد ضعیف‌تر است. مثلا ممکن است کسی اعتقاد به توحید و نبوت داشته باشد اما در مجلس عروسی نامناسب هم شرکت کند. لذا وقتی باورهای دینی را به سمت زندگی روزمره پیش می‌بریم احساس ضعف می‌کنیم.

عضو هیئت علمی دانشگاه مازندران میانگین پیوندهای دینی در تهران را به نسبت دیگر استان‌ها کمتر توصیف کرد و گفت: البته پیوند دینی در تهران در حد خود متوسط به بالا است اما پیوند دینی در شهرهای مختلف متفاوت است. پیوند دینی در زنان بالا‌تر از مردان است و این شاخصه در میان متأهلان بالا‌تر از مجرد‌ها است اما پیوند دینی مجرد‌ها بیش از متارکه کنندگان است.

لزوم اصلاح ساختارهای اجتماعی به سمت دین

وی با تأکید بر اینکه در جامعه اسلامی تعاملات اجتماعی باید دینی باشد، افزود: باید زمینه‌های تحقق نظم اجتماعی دینی را از پایین به بالا فراهم کنیم نه اینکه با افزایش کلانتری‌ها، دادگاههای و... جامعه را اسلامی کنیم بلکه باید ارزش‌ها درونی شود. صرف دینداری فردی کافی نیست بلکه باید ساختارهای اجتماعی دیندار باشد نه فقط کنشگران؛ مثلا ممکن است نظام بانکداری ما معطوف به ربا باشد نه اینکه مردم اهل ربا باشند که این ساختار باید اصلاح شود. باید فضاهای اجتماعی دیندار شوند تا آنچه که در عرصه فردی داریم در جامعه نهادینه شود و بتوانیم ادعا کنیم که یک جامعه اسلامی هستیم.

دکتر ابراهیمی در ادامه به ارائه گزارش «وضعیت بزهکاری جوانان و نسبت آن با دین در ۱۰ استان کشور» پرداخت و گفت: بزهکاری جوانان از ۵ عدد ۶۵/۱ گرفته است و این نشان می‌دهد بزهکاری خیلی کم است و حدود ۵/۷۶ جوانان میزان بزهکاری کمی دارند.

وی با اشاره به بررسی بزهکاری جوانان بر اساس ۵ مؤلفه پرخاشگری و تخریب، کجروی فرهنگی، کجروی جنسی، کجروی اخلاقی، سرقت و تقلب افزود: تهران در مقایسه ۱۰ استان میانگین بزهکاری بالاتری دارد هرچند این عدد کم است (عدد ۵/۱ از عدد ۵) اما باید علل آن بررسی و راهکار‌ها تبیین شود. ۶۲ درصد از جوانان شهر تهران از بزهکاری کمی برخوردارند و ۲۵ درصد از جوانان متوسط و تنها ۱۳ درصد از جوانان تهرانی بزهکار هستند.

میانگین کجروی فرهنگی و جنسی در تهران بیش از میانگین کل کشور است/ رابطه معکوس دینداری با بزهکاری

وی افزود: میانگین ابعاد مختلف بزهکاری در شهر تهران نسبت به کل شهرهای مورد مطالعه نشان می‌دهد که بیشتر در کجروی فرهنگی و بعد کجروی جنسی، پرخاشگری و تخریب، سرقت و تقلب و کجروی اخلاقی است. البته این میانگین در تهران ۰۲/۲ و در میانگین شهرهای دیگر ۷۱/۱ از ۵ است.

عضو هیئت علمی دانشگاه مازندران افزود: میانگین بالای بزهکاری در تهران نشان می‌دهد وقتی شهر بزرگ می‌شود میزان جرائم نیز بالا می‌رود و فضاهای جرم خیز و نامناسب بیشتر زمینه‌های رفتارهای انحرافی را ایجاد می‌کنند.

وی میزان بزهکاری دختران را کمتر از پسران توصیف کرد و افزود: میزان بزهکاری افراد متأهل ۵/۱، مجردها۶۳/۱ و متارکه کنندگان ۰۸/۲ از ۵ است که این نشان دهنده اهمیت بنیادنهای خانواده است.

دکتر ابراهیمی در مورد نسبت بزهکاری با دینداری و پیوند دینی نیز گفت: بین ابعاد مختلف دینداری و بزهکاری رابطه معکوس وجود دارد یعنی هرچه میزان پیوند دینی و دینداری در ابعاد مختلف بیشتر باشد میزان بزهکاری کاهش پیدا می‌کند.
برای دریافت جدیدترین بسته اخبار روز اینجا کلیک کنید
نام:
ایمیل:
* نظر:
چند رسانه ای صفحه خبر